شەڕى سوتەمەنى

سمکۆ علی ممند

لە یەکێک لە نمایشە هەرە سەیر و گاڵتەجاڕییەکانی گۆڕەپانی سیاسیی هەرێمی کوردستاندا، پارتی و یەکێتی هەموو هەوڵ و میدیاکانی خۆیان خستووەتە گەڕ بۆ ئەوەی شەڕێکی قێزەون لەسەر جیاوازیی نرخی چەند سەد دینارێکی لیترێک بەنزین لە نێوان شارەکاندا بکەن، لە کاتێکدا هاوڵاتیی هۆشیار و ماندووی ئەم نیشتمانە زۆر لەوە تێپەڕیوە کە بەم یارییە بچووکانە هەڵبخەڵەتێت و ئێستا بەدوای وێنە گەورەکە و ونبوونی سامانی نیشتمانیدا دەگەڕێت . دەسەڵاتداران دەیانەوێت گێڕانەوەی سیاسی و میدیایی تەنیا لە دەوری ئەوە بسوڕێتەوە کە کام حزب بەنزینی هەرزانتر دابین دەکات و کێ لەسەر حیسابی گیرفانی شۆفێران قازانج دەکات، وەک ئەوەی گەورەترین دەستکەوتی ئابووریی وڵاتێک کە لەسەر دەریایەک نەوتە، تەنیا دابەزاندنی نرخی سوتەمەنی بێت بۆ چەند ڕۆژێک .

بەڵام لە ژێر ئەم پەردەیەی شەڕەقسەی حزبییەدا، دایک و باوکێک کە لە کاتی پڕکردنی تانکیی ئۆتۆمبێلەکانیاندا ئاهێکی قووڵ هەڵدەکێشن، چیتر بیر لە جیاوازیی نرخی نێوان هەولێر و سلێمانی ناکەنەوە، بەڵکو پرسیارە شۆککەرە ڕاستەقینەکە دەکەن: باشە ئەگەر ئێمە ڕۆژانە سەدان هەزار بەرمیل نەوت دەفرۆشین، کوا ئەو ملیاران دۆلارەی کە دەبوو بکرێتە ژێرخانێکی بەهێز و خۆشگوزەرانی بۆ منداڵەکانمان؟ . ئەم ململانێ دروستکراوەی سەر نرخی سوتەمەنی، تەنیا هەوڵێکی بێهودەی دەسەڵاتە بۆ بەلاڕێدابردنی سەرنجی گشتی لەسەر پرسیارە پێکهاتەییەکانی وەک شەفافیەت، چارەنووسی داهاتی خاڵە سنوورییەکان، و ئەو پارە خەیاڵییەی کە لە ڕێککەوتنە نەوتییە تەمومژاوییەکاندا دیار نەماوە .

ئەوان دەیانەوێت خەڵک لەسەر شاشەکان پەلاماری یەکتر بدەن بۆ چەند دینارێک، تا لە پشتی پەردەوە ئامێرەکانی تاڵانکردن بەبێ دەنگی کار بکەن و ملیارەها دۆلار بڕژێتە گیرفانی نوخبەیەکی دیاریکراوەوە . بەڵام ئەم سەردەمە گۆڕاوە و هاوڵاتییان ئێستا زۆر باش دەزانن کە کێشەی ڕاستەقینە نرخی بەنزینخانەی گەڕەکەکانیان نییە، بەڵکو دیارنەمانی ئەو سامانە نەتەوەییەیە کە دەبوو ببێتە مایەی شانازی و گەشەسەندن، نەک هۆکارێک بۆ سواڵکردن و شەڕە پەڕۆی حزبی لەسەر کەمترین مافی ژیان

یارییەکى نوێى موچە

محمد ئەحمەد قادر

لە بەدکاری و داهێنانی کارگێڕیی کابینەکەی مەسرور بارزانی و دەسەڵاتدارانی هەرێمدا، هیچ دیاردەیەک ئەوەندەی مامەڵەکردن بە مووچەی فەرمانبەرانەوە سووکایەتیپێکەر و کارەساتبار نییە. لە کاتێکدا سەدان هەزار فەرمانبەر و کارمەندی کەرتی گشتی دەبێت هەفتە دوای هەفتە و مانگ دوای مانگ لە ناو دڵڕواکێ و چاوەڕوانیی بێبڕانەوەدا ببنە قوربانیی ناڕوونی و پاشەکەوتکردنی بێپسانەوە، دەسەڵاتداران پێشوەختە بەرنامەی تەواویان بۆ دزینی هەمان ئەو پاره کەمەش داڕشتووە! بەرلەوەی مووچەخۆر تەنانەت دەستی بە دینارێک لە شایستەداراییەکانی بگات، ڕێژەیەک لە باجی ناڕەوا، فاتورەی بەرزبووەوەی کارەبا، کرێی ئاو، و لیستی قەرزی دووکاندارەکان—کە بەهۆی دواکەوتنی مووچەوە بەسەریدا کەڵەکە بوون—پێشوەختە لە سەرجەم حساباتەکاندا دەستبەسەردا گیراون.

ئەم مۆدێلە ئابوورییە نەخۆشە، تاڵانییەکی سیستماتیک و ڕێکخراوە لە شانی توێژی ماندووی کۆمەڵگە. کاتێک مووچە دوا دەخەرێت، هاوڵاتی ناچار دەکرێت بۆ دابینکردنی نان و دەرمان پەنا بباتە بەر قەرزکردن یان بەکارهێنانی کارتەکانی قەرز؛ و کاتێکیش لە کۆتاییدا ئەو ڕمکی مووچەیە پاش هەزاران منەت دەگاتە دەستی، لە هەمان چركەدا لەلایەن سیستمی باج و گرانیی دروستکراوی حکومەتەوە دەمژرێتەوە. دەسەڵاتداران مووچە وەک خێرپێکردنێک پیشان دەدەن کە هەمیشە وادەکەی «دوا دەکەوێت»، بەڵام کاتێک تۆرەکە دەگاتە سەندنەوەی پارە لە جەماوەر بە شێوازی جۆراوجۆر، هەمان حکومەت دەبێتە وردترین و خێراترین ئامێری جیهان!

کۆتایی ئەم تاڵییە بێبڕانەوەیە، حەقیقەتێکی زۆر تاڵ و ڕووتمان بەڕوودا دەپەکێنێتەوە کە هیچ نووسراو و لێدوانێکی فەرمی ناتوانێت پەردەپۆشی بکات: لەم ئیدارەدانە بێڕەحمەدا، هاوڵاتی بەردەوام سزادەردرێت تا باجی فەشەلی دارایی بدات؛ مووچەی فەرمانبەران هەمیشە بە دواکەوتن و منەتەوە دەگات، بەڵام بڕین و باجەکان هەمیشە لە چركەی دیاریکراوی خۆیاندا دەگەن.

👤
Live: 55 Today: 206 📊 Click Here