ئه‌شواق جاف بۆ زاگرۆس: سه‌رۆك وه‌زیرانی عێراق جۆرێك له‌ دڵنیایی به‌ كۆمپانیا به‌رهه‌مهێنانی نه‌وت له‌كوردستان داوه‌

ئه‌ندامێكی سه‌ركردایه‌تی پارتی دیموكراتی كوردستان و په‌رله‌مانتاری عێراقیش، باس له‌ گفتووگۆی نێوان سه‌رۆك وه‌زیرانی عێراق و نوێنه‌رایه‌تی كۆمپانیاكانی به‌رهه‌مهێنانی نه‌وت له‌ كوردستان ده‌كات و زانیاری ده‌خاته‌روو.

د.ئه‌شواق جاف، بۆ زاگرۆس گوتی: “كۆمپانیا نه‌وتییه‌كانی كوردستان داوای دڵنیاییان كردووه‌ كه‌ چیتر به‌ ئامانج نه‌گیرێن له‌لایه‌ن گروپه‌كانه‌وه‌ سه‌رۆك وه‌زیرانی عێراق به‌ڵێنی پێداون، به‌ڵأم ئه‌وان داوا ده‌كه‌ن به‌ڵێنی ئه‌وه‌یان پێبدرێت ئه‌گه‌ر به‌ئامانج بگیرێن قه‌ره‌بوو بكرێنه‌وه‌، سه‌رۆك وه‌زیرانی عێراقیش ده‌ڵیت: ( ئه‌گه‌ر له‌ناو خاكی عێراقه‌وه‌ به‌ ئامانج بگیرێت به‌پرسیار ده‌بێت به‌ڵام له‌ده‌ره‌وه‌ی خاكی عێراقه‌وه‌ به‌رپرسیار نییه‌). و تائیستاش ئه‌م گفتووگۆیانه‌ ماوه‌.

گوتیشی: “ئه‌و شانده‌ی هاتوه‌ته‌ كوردستان شاندێكی باڵای ئه‌منییه‌ سه‌ردانی لایه‌نه‌كانی په‌یوه‌ندیاریان كردووه‌ و هه‌ولێر ده‌یه‌وێت هاوكاری عێراق بكات به‌تایبه‌ت له‌رووی ده‌رچه‌ی هه‌نارده‌ی نه‌وته‌وه‌ و ده‌بێت كۆمپانیاكانی به‌رهه‌مهێنانی نه‌وت بپارێزرێن.

مەسرور بارزانی پێشوازی لە واژۆکردنی رێککەوتنەکەی ئەمریکا و ئێران دەکات

سەرۆکوەزیران مەسرور بارزانی پێشوازی لە واژۆکردنی رێککەوتنەکەی ئەمریکا و ئێران دەکات و دەڵێت “هیوادارم ببێتە سەرەتای قۆناغێکی نوێ لە ئاشتی و سەقامگیری لە ناوچەکەدا”.

ئەمڕۆ پێنجشەممە، 18ـی حوزەیرانی 2026، مەسرور بارزانی، سەرۆکی حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە پۆستێکدا، لە تۆڕی کۆمەڵایەتیی “ئێکس” پێشوازی لە واژۆکردنی رێککەوتنەکەی ئەمریکا و ئێران کرد.

مەسرور بارزانی دەڵێت: “پێشوازی لە واژۆکردنی رێککەوتنەکەی نێوان ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و ئێران دەکەم. هیوادارم ببێتە سەرەتای قۆناغێکی نوێ لە ئاشتی و سەقامگیری لە ناوچەکەدا”.

ڕێكخه‌ری راسپارده‌ نێوده‌وڵه‌تییه‌كان: كارا نه‌كردنه‌وه‌ی په‌رله‌مان ده‌بێته‌ هۆی دروستبوونی بۆشایی یاسایی و لاوازبوونی میكانیزمی چاودێری

د. دیندار زێباری، ڕێکخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان، ئاماژەی کرد کە درێژبوونەوەی کارا نەکردنەوەی پەرلەمانی کوردستان دوای هەڵبژاردنی خولی شەشەم، کاریگەرییەکی نەرێنی لەسەر پرۆسەی جێبەجێکردنی ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان و پەرەپێدانی چوارچێوەی یاسایی هەرێم هەیە.

ڕێکخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان ڕوونی کردەوە کە زۆربەی ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان، بە تایبەتی ئەوانەی لە چوارچێوەی ڕێککەوتننامە نێودەوڵەتییەکان و پانۆرامای خولی گشتگیر (UPR) ئاڕاستەی عێراق و هەرێمی کوردستان کراون، جەخت لەسەر پێویستی دەرچوونی یاسا و هەموارکردنەوەی یاساکان دەکەنەوە. بەپێی وتەی ڕێکخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان، پەرلەمان وەک دامەزراوەی یاسادانان و چاودێری، ڕۆڵێکی سەرەکی هەیە لە دەرچوونی یاسا و چاودێریکردن لە جێبەجێکردنیان، بۆیە نەبوونی پەرلەمان بە شێوەیەکی ڕاستەوخۆ کاریگەری لەسەر پابەندبوونی هەرێم بە ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان دەبێت.

د. زێباری ئاماژەی بەوەش کرد کە لە ڕاپۆرتەکانی هەڵسەنگاندنی جێبەجێکردنی ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان، ژمارەیەک لە ڕاسپاردەکان هێشتا چاوەڕێی تەواوکردنی ڕێکارە یاساییەکانن، بە تایبەتی ئەوانەی پەیوەندیان بە دەرچوونی یاسا نوێ و هەموارکردنەوەی یاسا هەنووکەییەکانەوە هەیە.

لە هەمان کاتدا، ڕێکخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان جەختی لەسەر گرنگی پەسەندکردنی ژمارەیەک لە یاسا و پرۆژە یاسا سەرەکییەکان کردەوە کە پەیوەندیان بە پاراستنی مافەکانی مرۆڤ، بەرەنگاربوونەوەی جیاکاری، پاراستنی مافەکانی منداڵ، بیمەی تەندروستی و چاکسازییە یاساییەکانەوە هەیە.

لە کۆتایی لێدوانەکەیدا، ڕێکخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان ئاماژەی کرد کە کەمبوونی چالاکی یاسادانان دەبێتە هۆی دروستبوونی بۆشایی یاسایی، کەمبوونەوەی متمانە بە دامەزراوە فەرمییەکان و لاوازبوونی میکانیزمەکانی چاودێری و دادپەروەری. هەروەها ئاماژەی بەوە دا کە چالاککردنەوەی پەرلەمان و دانانی پلانێکی یاسادانان بەپێی پێداویستییەکانی کۆمەڵگە و ستانداردە نێودەوڵەتییەکان، هەنگاوێکی گرنگە بۆ بەهێزکردنی حوکمڕانی یاسا، پاراستنی مافەکانی مرۆڤ و بەهێزکردنی پەیوەندییە نێودەوڵەتییەکانی هەرێمی کوردستان.

وردەکاری گرێبەستەکەی دۆمفریس لەگەڵ ڕیاڵ مەدرید

دوای ئەوەی لە هەفتەی ڕابردوودا یانەی ڕیاڵ مەدرید توانی گرێبەستی ئەستێرەی باڵی ڕاستی بەرگری دۆمفرێس یەکلایی بکاتەوە و یاریزانەکە پشکنینە پزیشکیەکانی تێپەڕاند ئەمڕۆ ئیمزا لەسەر گرێبەستەکەی دەکات.

بەگوێرەی زانیاریەکانی فابریزۆ ڕۆمانۆ ئیتاڵی دۆمفرێس گرێبەستەکەی تاکو هاوینی ساڵی 2030 دەبێت و لەماوەی ئەو گرێبەستەدا لەکاتی بردنەوەی نازناوی کۆمەڵ تاکە کەسی یاریزانەکە پاداشتی دارایی وەردەگرێت وەک مەرجی ئیمزا کردنی گرێبەستەکەی.

گواستنەوەی دۆمفرێس گرینگی تایبەتی خۆی دەداتە ئاستی ڕیاڵ مەدرید و یانەکە دەیەوێت بۆ وەرزی داهاتوو داگیرکاری نازناوەکان بکات وەک قەرەبووی خراپی و بێ نازناوی دوو وەرزی ڕابردوو.

وێستگەی داهاتووی یۆرگن کڵۆپ ئاشکرا دەبێت

دوای ئەوەی لەماوەی ڕابردوودا ناوی یۆرگن کڵۆپی ئەڵمانی بە یانەی ڕیاڵ مەدریدەوە دەبەسترایەوە،بەڵام دوای بردنەوەی هەڵبژاردنەکانی سەرۆکایەتی لەلایەن پێرێزەوە هەموو ئەم بابەتە هەڵوەشایەوە،لەم چەند ڕۆژەشدا ڕۆژنامەکانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و ئینگلتەرا ناوی ڕاهێنەرەکەیان بە یانەیەکی سعودی دەبەستە،بەڵام ئەمڕۆ سکای سپۆرت هەموو ئەو دەنگۆیانەی ڕاتکردەوە و ناوی شوێنێکی نوێی هێنا وەک وێستگەی نوێی ڕاهێنەرەکە.

بەگوێرەی قسەی سکای سپۆرت بێت کڵۆپ چاوی لە وەرگرتنی ڕاهێنەرایەتی هەڵبژاردەی ئەڵمانیایە و دەیەوێت لەکاتی نەبوونی ئەنجام لەم مۆندیالەدا بچێتە شوێنی نایگلیسمان،هەر ئەوەش بۆتە هۆکارێک بۆ ڕەتکردنەوەی ئەو گرێبەستانەی بۆی هاتوون.

کڵۆپ خەونی وەرگرتنی پۆستی ڕاهێنەرایەتی ئەڵمانیایە و چاوەڕێی ئەنجامی هەڵبژاردەکە دەکات لەم مۆندیالەدا،لەئەگەری ئەنجامی خراپی ئەوا دەچێتە شوێنی ڕاهێنەری ئێستای،که لە دوو مۆندیالی ڕابردوودا مانشافت لە قۆناغی کۆمەڵەکان ماڵئاوایی کردوە.

“سەرکار ڕێبوار”

مۆرینیۆ بریارێکی یەکلاکەرەوەی لەسەر داهاتووی چوامینی دا

دوای ئەوەی فلۆرێنتینۆ پێرێز بە سەرکەوتوویی لە هەڵبژاردنەکاندا مانەوەی خۆی لە پۆستی سەرۆکایەتی ڕیاڵ مەدرید تا ساڵی 2030 مسۆگەر کرد، یانە شاهانەکە بە فەرمی گەڕانەوەی خۆسێ مۆرینیۆی بۆ پۆستی ڕاهێنەرایەتی ڕاگەیاند. لە یەکەم هەنگاوی ستراتیژی خۆیدا، مۆرینیۆ داهاتووی ئۆریلیان چوامینی تەمەن 26 ساڵی لەگەڵ یانەکە یەکلا کردەوە.

سەرەڕای ئەو بارودۆخە ئاڵۆزەی یانەکە بەهۆی بێبەشبوون لە نازناوەکان و کێشە ناوخۆییەکانی وەک پێکدادانی نێوان چوامینی و فیدی ڤالڤێردی، هەروەها نۆژەنکردنەوەی پێکهاتەکە بە گرێبەستکردن لەگەڵ دێنزێل دۆمفرێس و ئیبراهیما کۆناتێ، مۆرینیۆ بە توندی ڕێگری لە فرۆشتنی چوامینی کرد.

سەرباری هەوڵە زۆرەکانی مانچستەر یونایتد بۆ بەدەستهێنانی ئەو ئەستێرە فەرەنسییە بە مەبەستی بەهێزکردنی هێڵی ناوەڕاستی تیپەکەیان بە هاوبەشی لەگەڵ ئێدێرسۆنی ئەتالانتا، ڕاهێنەرە پورتوگالییەکە بە فەرمی بە پێرێزی ڕاگەیاند کە چوامینی فرۆشراو نییە و بە تەواوی دەرگای گفتوگۆکانی مێرکاتۆی بە ڕووی هەر یانەیەکی دیکەدا داخست.

کۆکۆرێیا دوای مۆندیال چارەنووسی خۆی لە چێڵسی یەکلایی دەکاتەوە

مارک کۆکۆرێیای بەرگریکاری چەپی یانەی چێڵسی بڕیاری کۆتایی لەسەر داهاتووی خۆی بۆ دوای کۆتاییهاتنی کاروانەکەی لەگەڵ هەڵبژاردەی ئیسپانیا لە مۆندیالی ٢٠٢٦ دواخستووە.

بەپێی ڕاپۆرتی ڕۆژنامەی مارکای ئیسپانی یاریزانەکە دەیەوێت کۆتایی بە کاروانی چوار ساڵەی خۆی لە ستامفۆرد بریدج بهێنێت چونکە یانەی چێڵسی نەیتوانیوە بلیتێکی پاڵەوانێتییە ئەوروپییەکانی وەرزی داهاتوو بەدەستبهێنێت و تەنانەت هاتنی چابی ئەلۆنسۆش وەک ڕاهێنەری نوێی بلوز نەبووەتە هۆی گۆڕینی بڕیارەکەی.

کارگێڕی یانەی چێڵسی ئامادەیە بە بڕی ٤٠ ملیۆن یۆرۆ دەستبەرداری یاریزانەکە ببێت سەرەڕای ئەوەی نرخی بازاڕی یاریزانەکە ٥٠ ملیۆن یۆرۆیە و گرێبەستەکەشی تاوەکو ساڵی ٢٠٢٩ بەردەوامە.

ئارەزووی زۆری ئەم بەرگریکارە بۆ گەڕانەوە بۆ خولی لالیگای ئیسپانی دوای پێنج ساڵ یاریکردن لە پرێمەرلیگ وایکردووە هەردوو یانەی بەرشەلۆنە و ئەتلەتیکۆ مەدرید لە پێشەنگی کێبڕکێکەدا بن بۆ گواستنەوەی.

لەلایەکی دیکەشەوە هەردوو یانەی مانچستەر سیتی و ڕیاڵ مەدرید چاودێری وردی دۆخەکە دەکەن بۆ ئەوەی دوای کۆتاییهاتنی مۆندیال ئۆفەری فەرمی خۆیان پێشکەش بکەن.

ڤینسیۆس هەڕەشە لە ڕیاڵ مەدرید دەکات

ئەم ماوەیە چاوەکان لەڕیاڵ مەدرید کەوتنە سەر نوێکردنەوەی بۆندی ڤینسیۆس جۆنیۆری ئەستێرەی یانەکە و چاوەڕێ بوون لەدوای دەرچوونی پێرێز وەکو سەرۆک گرێبەستەکەی ڤینی درێژ بکرێتەوە،بەڵام ئەمڕۆ ڕۆژنامەی مارکای ئیسپانی هەواڵێکی ناخۆشی بەگوێی هاندەرانی یانەکە چرپاند و ئاماژەی بە هەڕەشەیەکی یاریزانەکە کرد.

بەگوێرەی قسەی مارکا بێت ڤینی بە کارگێڕی ڕیاڵی وتووە ئەگەر بەو شێوازە گفتوگۆکان بێ ئەنجام بن ساڵی داهاتوو لەگەڵ کۆتایی هاتنی گرێبەستەکەم یانەکە جێدەهێڵم،کە ئەمەش زیانی گەورەی دارایی لە ڕیاڵ مەدرید دەدات و لەڕووی ڕێکلام و فرۆشەوە یانەکە دەباتە ساتێکی خراپ،ئەمەش بەهۆی کەسایەتی ڤینی لە یانە شاهانەییەکە،ئەمە جگە لە پلانەکانی یاری کردن.

بۆندەکەی ڤینی لە هاوینی 2027 کۆتایی دێت و دوای چەندان جار لە کۆبوونەوەی و دانیشتن تا ئێستا هیچ لایەکیان ڕێککنەکەوتوون،ئەمەش بەهۆی قورسی مەرجەکانی یاریزانەکە و ڕازی نەبوون ڕیاڵ مەدرید،کە ئەگەری هەیە لەم ماوەی دوای مۆندیال جارێکی دیکە گفتوگۆکان دەستپێبکەنەوە.

“سەرکار ڕێبوار”

بارسێلۆنا داهاتووی ڕاشفۆردی یەکلایی کردەوە

لەنوێترین هەواڵدا لەسەر چارەنووسی مارکۆس ڕاشفۆردی ئینگلیزی ڕۆژنامەی سەنی بەریتانی ئاشکرای کردوە بەرپرسانی یانەی بارسێلۆنا ڕاشکاوانە هەنگاوەکانیان کشاندۆتەوە لە ئیمزا کردنی گرێبەست لەگەڵ ڕاشفۆرد،ئەمەش بەهۆی هاتنی گۆردن لە نیوکاسڵەوە و دابەزینی ئاستی یاریزانەکەش هۆکارێکی سەرەکی ئەم بابەتەیە.

بەپێی زانیاریەکانیش بێت مان یوو لاری نییە لەڕۆیشتنی ڕاشفۆرد،بەڵام بارسێلۆنا نایەوێت یاریزانەکە بگوازێتەوە ڕیزەکانی بەشێوەیەکی هەمیشەی،کە لە بەندێکی خواستنەکەی ڕاشفۆرد هاتووە بارسا دەتوانێت بە 30 ملیۆن یۆرۆ یاریزانەکە بکڕێت،بەڵام بارسا ئێستا ئامادەیی ئەوەی تێدا نییە.

ڕاشفۆرد لەسەرەتاکانی هاتنی بۆ بارسێلۆنا ئاستێکی بەرزی پێشکەش دەکرد،بەڵام لە مانگەکانی کۆتایی وەرزدا ئاستی بەرچاو دابەزی و ئەمەش بارسای خستە گومانەوە لەمانەوەی ئاستی یاریزانەکە بە بەرزی.

یانە سعوودییەکان هەوڵەکانیان بۆ گواستنەوەی ڕۆمێلو لۆکاکۆ چڕ دەکەنەوە

لە چوارچێوەی ئەو پلانە فراوانەی یانەکانی خولی پیشەگەری سعوودی بۆ بەهێزکردنی هێڵی پێشەوەی تیپەکانیان دایانڕشتووە یانە سعوودییەکان بە فەرمی چاویان بڕیوەتە توانا هێرشبەرییەکانی ڕۆمێلو لۆکاکۆی بەلجیکی و یاریزانی ئێستای یانەی ناپۆلی ئیتاڵی.

بەپێی ئەو زانیارییانەی پێگەی کالچۆ ناپۆلی ٢٤ بڵاوی کردووەتەوە لۆکاکۆ لە ئێستادا بە وردی سەرقاڵی تاوتوێکردنی چەند ئۆفەرێکی گەورەی یانە سعوودییەکانە بە مەبەستی ئەوەی لەم هاوینەدا ڕوو لە خولی سعوودی بکات و وێستگەیەکی نوێی کاروانی وەرزشی خۆی لە دەرەوەی کیشوەری ئەوروپا دەست پێبکات.

هۆکاری سەرەکی ئەم هەنگاوەی لۆکاکۆ دەگەڕێتەوە بۆ ئەو دۆخە نالەبارەی لەم وەرزەی خولی ئیتاڵیادا ڕووبەڕووی بووەتەوە چونکە بەهۆی زنجیرەیەک پێکان و دوورکەوتنەوەی بەردەوامی لە یاریگاکان و هەروەها نەبوونی متمانەی تەواوی ئەنتۆنیۆ کۆنتی ڕاهێنەر بە تواناکانی تووشی پاشەکشەیەکی بەرچاو بووە.